Charakterystyka protez do uprawiania sportu

W dzisiejszych czasach osoby niepełnosprawne nie są już dyskryminowane i skazane na marginalizację. Wręcz przeciwnie, współczesna nauka i technika dążą do tego, by ludzie po amputacji kończyn funkcjonowali bez ograniczeń. W tym celu niepełnosprawni korzystają z różnych pomocy, w tym także protez umożliwiających nie tylko wykonywanie codziennych czynności, ale też uprawianie sportu.

Właściwości i budowa protezy sportowej

Obecnie obok zwykłych, ‘codziennych’ protez funkcjonują również specjalne modele przeznaczone do konkretnych zastosowań. Czym charakteryzują się protezy sportowe?

Na to pytanie odpowiada specjalista z firmy Orto-Pes zajmującej się szeroko rozumianą protetyką: Uprawianie sportu w standardowych protezach  jest trudne, a często wręcz niemożliwe, ze względu na konstrukcję nieprzystosowaną do większych obciążeń. Dla osób szczególnie aktywnych przeznaczone są więc specjalne rozwiązania. Są one dedykowane zarówno osobom po amputacji powyżej, jak i poniżej kolana. Protezy sportowe składają się z odpowiednio dopasowanego leja o stabilnym podciśnieniowym zawieszeniu, które zapewnia dobrą sterowność i stabilność podczas wysiłku. Przeguby kolanowe dla celów sportowych powinny z łatwością dostosowywać się do intensywności treningu, zapewniać płynność ruchu, a także bezpieczeństwo dzięki skutecznym blokadom i szybkim reakcjom na zmiany prędkości chodu. Stopy sportowe projektowane są tak, by gwarantować wysoką wytrzymałość i zwiększoną dynamikę, co pozwala osiągać lepsze wyniki w sporcie. Elementy funkcjonalne protez sportowych wykonuje się najczęściej z włókien węglowych i stopów metali lekkich, by nadać im odpowiednią wytrzymałość przy zachowaniu możliwie najmniejszej wagi. Tak skonstruowane sztuczne kończyny są odporne na przeciążania, zapewniają komfort w trakcie treningu i pozwalają na realizowanie marzeń i pasji osobom niepełnosprawnym.

Zastosowanie protez sportowych

Sportowe protezy kończyn wyróżnia wzmocniona konstrukcja, większa stabilność i wydajność niż w przypadku tradycyjnych protez. Warto jednak zaznaczyć, że ze względu na swoje przeznaczenie, czyli konkretną dyscyplinę sportu, protezy mogą różnić się między sobą detalami budowy. Do jakich celów najczęściej używa się protez sportowych?

  • Biegacze i sprinterzy mają dostęp do najszerszej gamy protez sportowych. Protezy do biegania wyróżnia przede wszystkim charakterystyczna, zaokrąglona konstrukcja stopy. Kształt zbliżony do litery C podyktowany jest faktem, iż w trakcie biegu nie korzysta się z pięt, a ponadto sprawia on, że cała proteza nogi jest bardziej sprężysta. Dodatkowe rozwiązania dla biegaczy to specjalne bieżniki i wypustki na stopie protezowej zapewniające dobrą przyczepność, co przekłada się na większy komfort biegu.
  • Protezy sportowe dla narciarzy posiadają specjalnie skonstruowaną stopę, kompatybilną z wiązaniami nart. Dzięki temu można łatwo i szybko przypiąć narty, a cała kończyna jest stabilna, nawet bez butów narciarskich.
  • Pływanie. Protezy dla pływaków dzięki specjalnym pokryciom są nie tylko wodoodporne, ale także posiadają odpowiednio zaprojektowane otwory umożliwiające sprawniejsze odprowadzanie wody w trakcie ruchu. Pozwala to na dobrą mobilność w trakcie pływania. Wyposażone są również w antypoślizgowe podeszwy stóp, co dodatkowo zwiększa bezpieczeństwo.

Ponadto istnieją również specjalne protezy sportowe przystosowane do jazdy na rowerze, wspinaczki i wielu innych dyscyplin. Dzięki temu osoby po amputacji mogą w pełni korzystać z uroków życia.